●هوش مصنوعی گراک در خط مقدم پشتیبانی استارلینک ●حسینی: مدیریت داخلی و دیپلماسی فعال هزینه تحریمها را کاهش میدهد ●کلاهدوزان: زیست عفیفانه هویتی مستقل از مسائل جنسی به زن میدهد/با بیحجابی سازمان یافته باید مقابله کرد ●افتتاح ۱۱ هزار و ۷۳۳ پروژه و گسترش حمایتهای بیمهای/ اجرای طرح های خانواده محور ●پازوکی: پایان هرچه سریعتر جنگ بهنفع منافع ملی ایران است
جریان آنلاین: چک الکترونیکی که بهعنوان یکی از مهمترین محصولات بانکداری دیجیتال سالهای اخیر شناخته میشود قرار است یکی از قدیمیترین ابزارهای مبادلات مالی در ایران را به فضای دیجیتال منتقل کند. این ابزار بدون نیاز به کاغذ، امضای فیزیکی و مراجعه به شعبه فرآیند صدور، انتقال و وصول چک را در بستر سامانه چکاد یا چک امن دیجیتال انجام میدهد و مشتریان میتوانند از طریق همراهبانک یا درگاههای الکترونیکی بانک خود تمامی مراحل مرتبط با چک را مدیریت کنند.
اما در مسیر جایگزینی کامل چک کاغذی تا سال ۱۴۰۶ یک حلقه مهم همچنان ناقص است؛ امکان استفاده کامل اشخاص حقوقی از چک الکترونیکی. چالش ثبت مهر و امضای دیجیتال شرکتها، توسعه این ابزار را در بخش حقوقی با کندی مواجه کرده است. در یک شرکت ممکن است چند نفر دارای حق امضا باشند، ترکیب امضاداران تغییر کند و حدود اختیارات هر یک بر اساس اساسنامه متفاوت باشد. در نظام سنتی، این فرآیند با امضای فیزیکی و مهر شرکت انجام میشود، اما در فضای دیجیتال باید سازوکاری وجود داشته باشد که همان اعتبار حقوقی و احراز هویت را در فضای غیرحضوری ایجاد کند.
برای حل این مشکل در نشستی مشترک بین بانک مرکزی و کمیسیون اصل ۹۰ مجلس، مهلتی دوماهه به بانک مرکزی داده شد تا مشکلات ساختاری برای صدور چک الکترونیک برای افراد حقوقی تعریف شود. در حال حاضر از این مهلت یک ماه باقی مانده و حقوقیها منتظر حل این مسئله هستند.
آمارها نشان میدهد چک الکترونیک در حال فاصله گرفتن از مرحله آزمایشی و ورود به مرحله استفاده گستردهتر است. در سهماهه نخست سال ۱۴۰۵، بیش از یکمیلیون و ۸۰۰ هزار فقره چک الکترونیکی توسط مشتریان شبکه بانکی صادر شده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۲۷۷ درصد رشد داشته است. این رشد را میتوان یکی از مهمترین نشانههای افزایش استقبال از ابزارهای دیجیتال در شبکه بانکی دانست.
بانک مرکزی در تیرماه امسال تغییر دیگری نیز در قواعد مربوط به دستهچک اعمال کرده است. بر اساس دستورالعمل جدید، از ۲۴ تیرماه ۱۴۰۵ شرط تعیین تکلیف و بازگشت حداقل ۸۰ درصد برگههای دستهچک قبلی، برای چکهای کاغذی و الکترونیکی بهصورت مستقل محاسبه میشود. این تغییر از یک منظر میتواند به توسعه چک دیجیتال کمک کند؛ زیرا استفاده از چک الکترونیکی دیگر لزوماً تحت تأثیر سابقه استفاده مشتری از چک کاغذی قرار نمیگیرد و هر دو ابزار میتوانند مسیر مستقل خود را در نظام بانکی طی کنند.
با وجود رشد قابلتوجه چک الکترونیکی در میان اشخاص حقیقی توسعه این ابزار برای اشخاص حقوقی همچنان با چالش جدی مواجه است. بخش قابلتوجهی از مبادلات تجاری کشور توسط شرکتها و اشخاص حقوقی انجام میشود. بنابراین تا زمانی که چک الکترونیکی برای این گروه به شکل کامل و فراگیر عملیاتی نشود، حذف کامل چک کاغذی همچنان با یک شکاف مواجه خواهد بود. چک الکترونیکی ازنظر فنی بخش مهمی از مسیر را طی کرده است، اما برای تحقق هدف جایگزینی کامل تا سال ۱۴۰۶، فراگیری این خدمت در تمام بانکها، حل مشکل اشخاص حقوقی، توسعه امضای دیجیتال و ایجاد اعتماد عمومی و تجاری، همچنان تعیینکننده است.
اگر این گره در مهلت تعیینشده باز شود و زیرساختهای بانکها نیز توسعه پیدا کند، سال ۱۴۰۶ میتواند نقطه عطفی برای یکی از قدیمیترین ابزارهای مبادلات مالی ایران باشد؛ جایی که چک، همچنان چک است، اما دیگر برگهای برای امضا و جابهجایی وجود ندارد.
پایگاه خبری جریان/ جریان آنلاین
