جریان آنلاین | اختلافنظر با چهرههای فرهنگی و نقد مواضع سیاسی آنها همواره از پدیدههای رایج در فضای عمومی بوده است؛ اما آنچه طی روزهای اخیر رخ داده، از فضای جدل کلامی فراتر رفته و به دیوار محل زندگی هنرمندان رسیده است. تصاویری که در شبکههای اجتماعی منتشر شد، دیوار محل سکونت رضا کیانیان، بازیگر پیشکسوت سینما و تئاتر را با واژههایی چون «سازشگر» و «آدم انگلیس» و عباراتی با لحن تهدیدآمیز نشان میداد.
رضا کیانیان در گفتوگو با ایرنا وقوع این حادثه را تأیید کرد اما در پاسخ به پرسشهای بیشتر جملهای کوتاه گفت که گویای فضای سنگین حاکم بر این ماجراست: «هیچی نمیگویم و ترجیح میدهم سکوت کنم؛ همین و بس.»
تنها چند روز پس از حادثه کیانیان، تهمینه میلانی، کارگردان و فیلمنامهنویس سینما نیز با انتشار ویدئویی از تعرض به حریم خصوصی خود خبر داد. این اتفاق که همزمان با شب تولد میلانی رخ داده، ماهیتی بسیار خطرناکتر داشت؛ نوشتهای که بر دیوار مجتمع محل سکونت او نقش بسته بود، اعلام میکرد: «تهمینه میلانی، این آخرین اخطار است.»
میلانی با اشاره به ورود پلیس و آغاز تحقیقات در محل، تأکید کرد که این اقدام نه تنها متوجه یک هنرمند، بلکه تعرض به آرامش خانوادههای ساکن در آن مجتمع است و مرز میان مخالفت با مواضع عمومی و امنیت حریم خصوصی را از بین برده است.
نقد یا ایجاد هراس؟
وقتی زبان اختلاف، جای خود را به واژههایی چون «مرگ» یا «آخرین اخطار» میدهد، ما دیگر با «نقد» روبرو نیستیم، بلکه با تلاشی برای ایجاد هراس و واداشتن افراد به سکوت مواجهیم. انتقال پیامهای تند از فضای مجازی به دیوار خانه هنرمندان، فرآیندی است که میتواند احساس ناامنی را مستقیماً به زندگی شخصی و خانوادهها تزریق کند.
هرچند شباهت زمانی و موضوعی این دو حادثه، گمانهزنیها را درباره هماهنگی عاملان آنها افزایش داده است، اما تاکنون هیچ نهاد رسمی از پیوند میان این دو دیوارنویسی خبر نداده است. با این حال پرسش اصلی همچنان باقی است: آیا مخالفت با یک هنرمند، مجوزی برای ورود به حریم زندگی خصوصی اوست؟
خانه آخرین مرز امنیت شهروندان است. اگر اختلافنظر از عرصه گفتوگو خارج شده و به تهدید در محل زندگی برسد، مسئله دیگر تنها یک مناقشه فرهنگی نیست، بلکه با امنیت روانی جامعه و امکان ادامه گفتوگو در فضای عمومی گره میخورد.