هشدار کارشناسان درباره ناترازی عرضه و تقاضا در بازار موبایل

جریان آنلاین: در شرایطی که ورود تلفن همراه به کشور با روندی کند ادامه دارد و چشم انداز روشنی برای ثبت سفارش های جدید دیده نمی شود فعالان بازار نسبت به شکل گیری ناترازی جدی میان عرضه و تقاضا در ماه های آینده هشدار می دهند. شرایطی که در صورت بازگشت تقاضا می تواند قیمت ها را تحت تأثیر قرار دهد.

به گزارش ایسنا؛ بازار تلفن همراه در ماه های اخیر در شرایطی قرار گرفته است که از یک سو محدودیت های ثبت سفارش و روند کند تأمین کالا نگرانی هایی را درباره آینده عرضه ایجاد کرده است. از سوی دیگر بلاتکلیفی مصرف کنندگان و انتظار برای تغییر شرایط اقتصادی رکودی قابل مشاهده در سمت تقاضا به وجود آورده است. در چنین فضایی هرچند مسئولان و سیاست گذاران تلاش دارند بازار را با منابع موجود مدیریت کنند اما فعالان این حوزه نسبت به تبعات ادامه این روند و احتمال تشدید ناترازی میان عرضه و تقاضا در ماه های آینده هشدار می دهند.

رضا عالیان کارشناس صنعت موبایل در گفت و گو با ایسنا با تشریح آخرین وضعیت بازار تلفن همراه اظهار کرد ناترازی عرضه و تقاضا همچنان در بازار وجود دارد. در لایه نهایی بازار یعنی در سطح مصرف کننده نیز با حرکت بسیار کند خرید کالا روبرو هستیم. مصرف کننده در حال حاضر در شرایطی از بلاتکلیفی قرار گرفته است. فارغ از کاهش قدرت خرید و سایر مسائل اقتصادی بسیاری از خریداران در انتظار وقوع اتفاقی مثبت هستند و همین موضوع رفتار خرید را تحت تأثیر قرار داده است.

وی افزود فضای ناشی از گمانه زنی ها درباره توافق یا عدم توافق باعث شده نوعی خوش بینی در بازار شکل بگیرد که می توان آن را خوش بینی کاذب نامید. این تصور در میان بخشی از مصرف کنندگان ایجاد شده که ممکن است در آینده نزدیک شرایطی فراهم شود که قیمت ها کاهش پیدا کند. به همین دلیل بسیاری از متقاضیان خرید خود را به تعویق انداخته اند.

عالیان در پاسخ به سوالی درباره جهش قیمت موبایل گفت کالاهای متعددی وجود دارند که طی یک سال گذشته تا ۱۰۰ درصد افزایش قیمت را تجربه کرده اند. در مقابل تلفن همراه که کاملاً وارداتی است و قیمت آن به نرخ ارز وابسته است حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد افزایش قیمت داشته است. نمی توان از جهش قیمتی چشمگیر در این بازار سخن گفت. سال گذشته یک بطری کوچک آب معدنی حدود ۱۰ هزار تومان قیمت داشت اما امروز همان بطری آب حدود ۲۰ هزار تومان فروخته می شود. چون رقم ریالی آن چندان بزرگ نیست این افزایش قیمت کمتر مورد توجه قرار می گیرد.

وی خاطرنشان کرد در مورد تلفن همراه شرایط متفاوت است. موبایل ابزاری است که به صورت مستمر مورد استفاده قرار می گیرد و کوچک ترین تغییرات قیمتی آن نیز به چشم می آید. به همین دلیل افزایش قیمت موبایل بیش از بسیاری از کالاهای دیگر مورد توجه قرار می گیرد.

عالیان با بیان اینکه قیمت موبایل کمتر از سطح پیش بینی شده افزایش یافته است اظهار کرد افزایش قیمت در بازار موبایل رخ داده است اما آنچه امروز مشاهده می کنیم در واقع پیش خور شدن افزایش قیمت واقعی آینده است. اگر همین امروز یک محموله تلفن همراه از گمرک ترخیص شود قیمت تمام شده آن تقریباً معادل قیمت های فعلی بازار خواهد بود. بنابراین نمی توان ادعا کرد افزایش قیمت های موجود ناشی از گران فروشی یا رفتارهای غیرمتعارف در بازار است.

عالیان در پاسخ به سوالی درباره وضعیت تأمین کالا و ثبت سفارش گفت برآوردها نشان می دهد حدود ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیون دلار ثبت سفارش از سال گذشته وجود دارد که برای آن تأمین ارز صورت گرفته است. حجم کل ثبت سفارش ها ممکن است بیش از این ارقام باشد اما آنچه تأمین ارز شده تقریباً در همین محدوده است.

وی با اشاره به روند ورود کالا به کشور اظهار کرد اگر همین کالاهای تأمین ارز شده به تدریج وارد کشور شوند با توجه به افزایش زمان حمل و ترخیص احتمالاً تا اواخر تابستان همچنان شاهد ورود قطره چکانی تلفن همراه به بازار خواهیم بود. به نظر می رسد تصمیم گیران دولتی به این جمع بندی رسیده اند که با توجه به رکود نسبی تقاضا و همچنین موجود بودن تقریباً تمامی مدل ها در بازار هرچند با قیمت های بالا می توانند تا پایان تابستان بازار را با همین روند تدریجی مدیریت کنند.

عالیان همچنین اظهار کرد تا امروز هیچ تصمیمی برای بازگشایی ثبت سفارش جدید برای واردکنندگان موبایل اتخاذ نشده است. از نگاه تحلیل شخصی احتمالاً تا پایان تابستان نیز برنامه ای برای صدور مجوز ثبت سفارش جدید وجود نخواهد داشت.

وی گفت نگرانی اصلی از زمانی آغاز می شود که مصرف کننده از وضعیت بلاتکلیفی فعلی خارج شود. تجربه نشان داده پس از گذشت مدتی اگر اتفاق مثبتی در بازار و اقتصاد کشور رخ ندهد مصرف کننده از ترس بدتر شدن شرایط وارد بازار می شود و خرید خود را انجام می دهد. به نظر می رسد بازار به تدریج در حال نزدیک شدن به همین نقطه است. در آن زمان منابع فعلی تأمین ارز و موجودی بازار پاسخگوی حجم تقاضا نخواهد بود و ناترازی جدی میان عرضه و تقاضا شکل می گیرد. وضعیتی که می تواند زمینه ساز افزایش بیشتر قیمت ها باشد.

عالیان ادامه داد در آن مقطع با این پرسش مواجه خواهیم شد که تقاضا به بازار بازگشته اما کالای کافی برای پاسخگویی به آن وجود ندارد. در حالی که تصور بر این بوده که می توان با همین حجم محدود تأمین ارز بازار را تا پایان تابستان مدیریت کرد.

این فعال بازار موبایل در پاسخ به سوالی درباره احتمال کاهش تعرفه آیفون گفت دولت گوشی های بالای ۶۰۰ دلار را در دسته کالاهای لوکس قرار داده است. نگاه سیاست گذار به این گروه از کالاها متفاوت است و تصور نمی شود تعدیل تعرفه برای این محصولات در دستور کار قرار داشته باشد. حتی شنیده می شود در صورت آزادسازی واردات موبایل اولویت با گوشی های میان رده و اقتصادی خواهد بود تا بخش گسترده تری از جامعه امکان خرید آنها را داشته باشند.

عالیان تأکید کرد بر اساس شنیده ها از بخش های تصمیم گیر و تصمیم ساز نباید انتظار چندانی برای کاهش قیمت گوشی های پرچمدار از جمله آیفون داشت. به نظر می رسد این بخش از بازار در اولویت سیاست گذار قرار ندارد. حتی اعمال نشدن محدودیت های بیشتر را نیز می توان وضعیت قابل قبولی تلقی کرد.

وی در پایان درباره موضوع قابل استفاده شدن سهمیه صادرات خود مازاد برای واردکنندگان تلفن همراه توضیح داد منظور از مازاد سهمیه این است که یک واردکننده بخشی از ارز حاصل از صادرات خود را برای واردات موبایل مصرف کرده و بخشی دیگر همچنان در صف ثبت سفارش باقی مانده است. امروز که امکان ثبت سفارش موبایل متوقف شده واردکننده دیگر نمی تواند از آن بخش باقی مانده برای واردات تلفن همراه استفاده کند اما همچنان موظف به رفع تعهد ارزی خود است. دولت این امکان را فراهم کرده که مانده سهمیه ارزی مذکور به جای واردات موبایل برای واردات کالاهای اساسی مورد استفاده قرار گیرد. این مصوبه به معنای اختصاص سهمیه جدید به واردکنندگان موبایل نیست بلکه صرفاً این امکان را فراهم می کند که مانده تعهدات ارزی ناشی از صادرات به جای واردات تلفن همراه برای واردات کالاهای اساسی مصرف شود.

پایگاه خبری جریان/ جریان آنلاین