●هدف ایرانخودرو؛ افزایش داخلیسازی [اینووی] به ۶۰ درصد در یک سال ●راه برون رفت از ناترازی انرژی خروج از مصرف سوخت فسیلی است ●پایان زودهنگام یک تفاهمنامه/ هنوز زمانی برای مذاکرات هست ●افتتاح ۱۱ هزار و ۷۳۳ پروژه و گسترش حمایتهای بیمهای/ اجرای طرح های خانواده محور ●سردار شکارچی: تکرار حماقتهای آمریکا ضربات کوبندهتر ایران را به دنبال دارد
جریان آنلاین ؛ برگزاری دور سوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو به گفته بسیاری از کارشناسان، آخرین فرصت برای دیپلماسی بین دو کشور در منطقه خواهد بود که میتواند سرنوشت صلح یا جنگ را در منطقه روشن کند. به اعتقاد صاحبنظران، لشکرکشی تماموکمال آمریکا با تجهیزات نظامی بسیار به منطقه قطعاً نمیتواند بدون دستاورد دیپلماسی یا امنیتی به پایان برسد و از سوی دیگر ایران نیز باتوجهبه شرایط دشوار اقتصادی، آشوبهای داخلی و... بههیچوجه تمایلی به ورود به یک جنگ فرسایشی را ندارد. این در حالی است که به نظر میرسد کماکان ایران همچنان بر اظهارنظرهای پیشین خود در باره ظرفیتهای موشکی خود ایستاده است و آنچه که احتمال دارد در این مذاکره موردبحث و توافق قرار گیرد، مسائل هستهای و... خواهد بود.
علی بیگدلی عضو هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی گفتوگو با جریان آنلاین؛ با اشارهبهدور سوم مذاکرات ایران و آمریکا گفت: بر اساس ارزیابیهای مطرحشده و آنچه در دور اول و دوم مذاکرات مشاهده شده، به نظر میرسد تمرکز اصلی مذاکرات بر محور مسائل هستهای باقی بماند. در این چارچوب، احتمال دارد ایران در حوزه هستهای انعطاف و همراهی بیشتری از خود نشان دهد، بااینوجود، در موضوعات موشکی، ایران تاکنون بهروشنی نشان داده که تمایلی به ورود به گفتوگو ندارد و این مسئله را خطقرمز خود میداند.
آمریکا با فشار اسرائیل به دنبال محدودیت موشکی ایران است
وی در ادامه افزود: به نظر میرسد آمریکا نیز باتوجهبه فشارهای اسرائیل همچنان موضوع بُرد موشکها را موضوعات اصلی مذاکرات تلقی میکند، بهاینترتیب باتوجهبه تضاد جدی میان مواضع دو طرف در این حوزه، این احتمال مطرح است که حتی در دورهای پایانی مذاکرات نیز نتایج قابلتوجه و ملموسی که بتوان بهطورجدی روی آن حساب کرد حاصل نشود.
بیگدلی با اشاره به اینکه شرایط بسیار دشوار و پیچیدهای بر مسیر مذاکرات در سوم مذاکرات حاکم است تصریح کرد: شرایط کنونی بیانگر این است که ایران در مقطع کنونی در شرایطی دشوار و پیچیده وارد مسیر مذاکرات شده است.
وی در خصوص وضعیت فعلی ایران در مذاکرات عنوان کرد: سالها تحریم، فشارهای اقتصادی و مشکلات انباشته، شرایط معیشتی سختی را برای مردم و دولت ایران رقم زده و در کنار آن تنشها و اعتراضات داخلی نیز بر حساسیت وضعیت افزوده است، همچنین به نظر میرسد ایران ناگزیر است با درجهای از انعطاف تلاش کند از این دوره بحرانی عبور کند.
کارشناس مسائل سیاسی خاطرنشان کرد: هرچند که ایران تاکنون ثابت کرده است که مسئله ظرفیتهای موشکی از مواضع غیرقابلمذاکره است؛ اما در مقابل آمریکا نیز با اصرار جدی، این موضوع را در دستور کار مذاکرات قرار داده است. همین تعارض اساسی باعث شده پیشبینی نتایج مذاکرات با ابهام زیادی همراه باشد، بهویژه آنکه شرایط سیاسی و ژئوپلیتیکی منطقه نیز در وضعیت ناپایداری قرار دارد.
ایران ناچار است در چارچوب خطوط قرمز از خود انعطاف نشان دهد
بیگدلی در ادامه اظهار کرد: اما درعینحال نباید فراموش کرد که ایران باید این واقعیت را مدنظر داشته باشد که باتوجهبه تلاشهای دشمنان داخلی و خارجی، فرصت محدودی برای ساماندهی به وضعیت موجود در اختیار دارد. ازاینرو بهکارگیری دیپلماسی فعال و هوشمندانه میتواند نقش تعیینکنندهای در پیشبرد مذاکرات به نفع ایران ایفا کند و از تشدید فشارهای اقتصادی و همچنین فراهمشدن زمینههای درگیری نظامی احتمالی میان ایران و آمریکا جلوگیری کند.
این تحلیلگر سیاسی اضافه کرد: سطح انتظارات آمریکا از مذاکرات بسیار بالا است و از طرف دیگر ایران باتوجهبه مشکلات اقتصادی، فشارهای اجتماعی و تنشهای اخیر، در موقعیتی قرار دارد که ممکن است برای عبور از این مقطع حساس، ناچار به نشاندادن انعطاف بیشتری در برخی حوزهها باشد؛ هرچند این انعطاف، همچنان در چارچوب خطوط قرمز تعریفشده از سوی ایران باقی خواهد ماند و این امر باعث شده تا مسئله مذاکرات برای هر دو طرف از حساسیت بالایی برخوردار شده است.
وی ادامه داد: از نگاه ایران، این نگرانی وجود دارد که اگر میزان انعطاف در برابر خواستههای آمریکا فراتر از حد مشخصی برود، میتواند به ریزش نیروهای حامی نظام منجر شود و هزینههای داخلی قابلتوجهی به همراه داشته باشد و از سوی دیگر، آمریکا نیز باتوجهبه حجم گسترده تجهیزات نظامی، ناوها و استقرار نیروهای خود در منطقه، در موقعیتی قرار دارد که اگر بدون دستاورد مشخص اقدامی انجام ندهد، ممکن است با چالشهایی در داخل و همچنین در عرصه بینالمللی روبهرو شود و قطعاً فقط افزایش حضور نظامی بدون نتیجه ملموس، برای آمریکا نیز تبعات سیاسی خواهد داشت.
بیگدلی در خصوص سناریوهای احتمالی جنگ برای طرفین و عواقب آن در منطقه و جهان تصریح کرد: سناریوی بروز درگیری نظامی علیه ایران، باتوجهبه واکنشهای احتمالی تهران و تشدید تنشها در داخل ایران و سراسر منطقه میتواند پیامدهای گستردهای به همراه داشته باشد.
پیامدهای جنگ ایران و آمریکا برای جهان
وی خاطرنشان کرد: از جمله این پیامدها افزایش بیثباتی منطقهای و تأثیر مستقیم بر قیمت برخی اقلام اساسی، بهویژه در کشورهای اروپایی، ارزیابی میشود؛ موضوعی که مطلوب هیچیک از کشورهای منطقه و حتی بازیگران فرامنطقهای نیست.
عضو هیأت علمی دانشگاه شهید بهشتی اظهار کرد: در داخل آمریکا نیز شرایط بهگونهای است که مشکلات اقتصادی، کاهش قدرت خرید شهروندان و چالشهای سیاسی با کنگره، فضای تصمیمگیری را برای دولت این کشور پیچیدهتر کرده است. این عوامل موجب شده میزان حمایت و مقبولیت سیاسی دونالد ترامپ با نوسانهایی همراه باشد و همین امر احتمال تمایل واشنگتن به ورود به یک درگیری نظامی پرهزینه را کاهش دهد.
بیگدلی با بیان اینکه در مجموع این ارزیابی مطرح است که آمریکا در نهایت نیازمند آن است که از حجم بالای لشکرکشی و حضور نظامی خود در منطقه، بهنوعی دستاورد سیاسی یا راهبردی قابلارائه دست پیدا کند عنوان کرد: مسئلهای که آینده مسیر تنش یا مذاکره میان دو طرف را همچنان در هالهای از ابهام قرار داده است.
وی درعینحال به غیر قابل پیش بودن شرایط دراینخصوص اشاره و بیان کرد: این روند نشان میدهد که هر دو کشور ایران و آمریکا در شرایطی بسیار دشوار قرار دارند. ایران باتوجهبه مجموعه مشکلات و فشارهایی که در حال حاضر با آنها مواجه است، تمایلی به ورود به یک درگیری نظامی ندارد و جنگ را گزینه مطلوبی برای عبور از وضعیت موجود نمیداند.
آمریکا مایل به درگیری با ایران نیست
این تحلیلگر سیاسی با بیان اینکه در مقابل آمریکا نیز مایل نیست شاهد شکلگیری یک جنگ جدید در منطقه باشد اظهار کرد: چراکه چنین سناریویی میتواند به افزایش تورم، کاهش سرمایهگذاری و تشدید بیثباتی اقتصادی، بهویژه در کشورهای اروپایی و منطقهای، منجر شود. همچنین آمریکا در داخل نیز با چالشهای قابلتوجهی روبهرو است. کاهش میزان رضایت عمومی از دونالد ترامپ و نزدیکشدن به انتخابات پیشِ رو، باعث شده واشنگتن نخواهد تنش یا جنگ احتمالی را بهعنوان یک عامل منفی در معادلات داخلی خود بپذیرد.
بیگدلی تصریح کرد: مجموعه این عوامل، هزینههای سیاسی و اقتصادی هرگونه درگیری نظامی را برای آمریکا افزایش داده است. باتوجهبه این شرایط، حضور گسترده و لشکرکشی نظامی آمریکا در منطقه، این کشور را در موقعیتی قرار داده که ناگزیر به دنبال دستیابی بهنوعی دستاورد سیاسی یا راهبردی است.
وی خاطرنشان کرد: برایناساس، ترامپ تلاش میکند با بهرهگیری از ابزارهای مختلف، امتیازی قابلارائه برای افکار عمومی داخلی خود کسب کند. باتوجهبه اینکه ایران نسبت به ظرفیتها و توان موشکی خود عقبنشینی نخواهد کرد و آمریکا نیز این موضوع را یکی از خطوط قرمز خود تلقی میکند، به نظر میرسد امکان دستیابی به نتایج ملموس در این دور از مذاکرات محدود باشد. بااینوجود از منظر سیاسی، هنوز نمیتوان پیشبینی روشن و قطعی از آینده این روند ارائه داد و تحولات پیشِ رو همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد.
