جریان آنلاین (/) | باوجود تأکید صریح مسعود پزشکیان، رئیس جمهور کشورمان مبنی بر اینکه در صورت بازگشت آمریکا به تفاهمنامه پاکستان، ایران نیز آمادگی دارد تعهدات خود را بهطور کامل اجرایی کند، دونالد ترامپ با رد این مسیر ادعا کرد تسلط کامل بر تنگه هرمز برقرار است و با تداوم تردد عادی کشتیها و نفتکشها، نیازی به احیای این توافق وجود ندارد. با این وجود تنها چند روز پس از این ادعاها تحولات میدانی و بازتعریف معادلات منطقهای از سوی ایران، واقعیت متفاوتی را رقم زد؛ بهای جهانی نفت بار دیگر مرز ۱۰۰ دلار را لمس کرد و تردد شناورها در تنگه هرمز تا لحظه تنظیم این گزارش به حدود ۷ فروند در روز کاهش یافت. از سوی دیگر، غنیمتگیری برخی تجهیزات پیشرفته و هوشمند آمریکایی در منطقه، گواهی روشن بر دستِ برتر نظامی ایران در میدان است؛ واقعیتی که نشان میدهد کاخ سفید در پی همسویی با راهبردهای تلآویو و موساد، وارد باتلاقی خودساخته شده و گزینهای جز عقبنشینی در برابر موازنهسازی جدید تهران پیشرو ندارد. در این باره با اسماعیل کوثری، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفتوگو کردهایم که در ادامه میخوانید:
ارزیابی شما از تحولات اخیر در منطقه و افزایش تنشها در منطقه چیست؟
در نگاهی به تحولات اخیر منطقه و جنگ میان ایران و آمریکا و اسرائیل درمییابیم که آمریکا در محاسبات خود درباره توان ایران دچار خطای جدی شده است. آمریکا تصور میکرد با آغاز حملات و اعمال فشار نظامی، جنگ در مدت ۱۰ تا ۱۵ روز به پایان میرسد، اما مقاومت ایران و مدیریت شرایط باعث شد این محاسبات با شکست مواجه شود. در حقیقت مقاومت ایران از همان ابتدای جنگ برای ترامپ مشخص کرد که ایران ونزوئلا یا دیگر کشورهایی که برابر او دستِ بسته باشند نیست، بلکه حتی با اقدامات مهم اطلاعاتی – نظامی و غنیمت گیری تجهیزات پیشرفته و هوشمند آنها در منطقه ثابت کرد که در این زمینه اشتباهات محاسباتی بسیاری داشته است.
آیا به راستی ترامپ بهعنوان رئیس جمهوری آمریکا پیش از حمله به ایران امکان بررسی محاسباتی و اینکه دچار مشکلات فراوانی دراین منطقه میشود را نداشت؟ دلیل اشتباه محاسباتی ترامپ چه بوده است؟
آمریکاییها تصورشان این بود که اگر حمله را آغاز کنند، میتوانند در مدت ۱۰ تا ۱۵ روز جنگ را جمع کنند. آنها بر اساس محاسباتی که داشتند و همچنین اطلاعاتی که از رژیم صهیونیستی دریافت کرده بودند، فکر میکردند شرایط به نفع آنها پیش خواهد رفت. اما جمهوری اسلامی ایران از ابتدا با محاسبات دقیق وارد میدان شد و برای شرایط کوتاهمدت و بلندمدت برنامه داشت. بههمین دلیل برخلاف تصورات آنها، جنگ آنگونه که فکر میکردند پیش نرفت.
تأکید شما بیشتر بر اساس کدام اقدامات و محاسبات ایران بوده است که توانست معادلات ترامپ را برهم زند.
یکی از موضوعاتی که دشمن روی آن حساب کرده بود، ایجاد خلأ در مدیریت کشور بود، اما دیدیم که این اتفاق نیفتاد. نظام جمهوری اسلامی ساختار و سازوکار مشخصی دارد و مدیریت کشور متوقف نشد. پس از شهادت آیتالله خامنهای نیز با رهبری آقای مجتبی خامنهای روند مدیریت کشور ادامه پیدا کرد و دشمن نتوانست از این شرایط برای رسیدن به اهداف خود استفاده کند. این مسئله نشان داد که محاسبات آنها درباره ایجاد خلأ مدیریتی در ایران نیز اشتباه بوده است.
ترامپ اخیراً مدعی شده است که اِشراف کامل بر تنگه هرمز را دارد ونیازی به مذاکره یا بازگشته به تفاهمنامه ندارد؛ ارزیابی شما از وضعیت کنونی در تنگه هرمز چیست؟
غنیمت گرفتن زیردریایی بدون سرنشین و دیگر سامانههای اطلاعاتی آمریکا در روزهای اخیر توسط ایران، از این حکایت میکند که ترامپ در باره وضعیت کنونی در این تنگه و جنگ، نگران است و در صدد کسب اطلاعات بیشتر در این منطقه است تا بتواند تسلط خود را در تنگه هرمز افزایش دهد. اما اتفاقاتی که رخ داد نشان داد این اقدامات موفقیتآمیز نبوده است و حتی برخی تجهیزات و زیردریاییهای آنها در اختیار نیروهای ایرانی قرار گرفت و بهعنوان غنیمت جنگی درآمد. قطعاً این موضوع نشان میدهد جمهوری اسلامی ایران نهتنها در حوزه مدیریت و کنترل منطقه، بلکه از نظر اشراف اطلاعاتی و عملیاتی نیز در موقعیت مناسبی قرار دارد.
ترامپ ادعا کرده است که جنگ تا بعد از انتخابات آمریکا پایان مییابد. تحلیل شما دراین باره چیست؟
بهنظر من آمریکاییها باید واقعبین باشند. آنها باید ببینند شرایط منطقه با آن چیزی که در محاسبات اولیه خود تصور میکردند، تفاوت دارد. حضور نظامی آمریکا در منطقه نهتنها برای آنها دستاوردی نداشته، بلکه هزینههای بیشتری نیز به آنها تحمیل خواهد کرد؛ بنابراین بهتر است هرچه سریعتر منطقه را ترک کنند و بیش از این خودشان را در شرایطی قرار ندهند که نتیجه اقداماتشان برای افکار عمومی جهان نیز روشنتر شود. در حقیقت مهمترین معیار برای تحلیل شرایط کنونی، فاصله میان هدفی است که آنها در ابتدا اعلام کردند و نتیجهای است که امروز با آن مواجهاند. اگر قرار بود جنگ ظرف ۱۰ تا ۱۵ روز تمام شود و ایران تحت فشار قرار بگیرد، باید این اتفاق میافتاد، اما چنین نشد. آمریکا با تصور اینکه میتواند با اتکا به توان نظامی خود و اطلاعاتی که از اسرائیل دریافت کرده بود، جنگ را سریع به پایان برساند وارد میدان شد، ولی امروز خودش با شرایط متفاوتی روبهروست. به اعتقاد من، این همان محاسبه غلطی است که آنها باید آن را بپذیرند.
پایان جنگ برای ایران چگونه خواهد بود؟ حملات آمریکا به مناطق مسکونی و... کشور و شهادت دانش آموزان میناب و رهبر شهید انقلاب و... ازجمله رویدادهایی است که برای بسیاری از مردم غیرقابل تحمل هستند.
طبیعی است که جمهوری اسلامی ایران این موارد را فراموش نمیکند. شهادت مردم، حمله به مراکز غیرنظامی و اتفاقاتی که در جریان این جنگ رخ داد، مسائلی نیست که بتوان از کنار آنها گذشت. آمریکا باید بداند که مسئولیت اقدامات خود را خواهد پذیرفت و جمهوری اسلامی ایران پیگیر این موضوعات خواهد بود. ما معتقدیم کسانی که در این حوادث نقش داشتهاند باید پاسخگوی اقدامات خود باشند. آمریکا باید بداند ادامه این وضعیت به نفعش نیست. هرچه بیشتر ادامه دهد، هزینههای بیشتری متحمل خواهد شد و بیش از گذشته مشخص میشود که برآوردهای اولیهاش اشتباه بوده است. آنها با این تصور وارد جنگ شدند که ظرف ۱۰ تا ۱۵ روز میتوانند کار را تمام کنند اما امروز شرایط متفاوت است. بنابراین اگر عقلانیت داشته باشند، باید هرچه سریعتر این جنگ را جمع کنند و از منطقه خارج شوند؛ چراکه ادامه این وضعیت بیش از آنکه دستاوردی برای آمریکا داشته باشد آنها را در معرض هزینه و شکست بیشتر قرار خواهد داد.
پایگاه خبری جریان/ جریان آنلاین (/)