جریان آنلاین (/) | این روزها با افزایش گرانی و تورم همواره مردم دغدغه نظارت و کنترل بازار را دارند، قطعا همه ما در طول روز با مشکلاتی نظیر افزایش قیمتها، تفاوت قیمتها، کم فروشی، گرانفروشی و تخلفات مختلفی از سوی برخی واحدهای صنفی مواجه هستیم، از طرفی واحدهای صنفی نیز با مشکلات مشابهی در هنگان خرید از توزیع کنندگان، واسطهها یا تولید کنندگان مواجه هستند، تولید کننده نیز مشکلاتی دارد که او را مجبور میکند قیمتها را افزایش داده یا حتی گاهی برخی برای جلوگیری از زیان انباشه دست به تخلفاتی بزنند.
همه اینها ضرورت نظارت و بررسی بازار و رفع مشکلات موجود در چرخه تولید تا تحویل به مصرف کننده را گوشزد میکند، موضوعی که در استان اصفهان با تشکیل نخستین قرارگاه یکپارچه نظارت و بازرسی بازار اصفهان تلاش شده است بیشتر به آن پرداخته شود تا ضمن حمایت از مصرف کننده مشکلات تولید کنند و خرده فروشان نیز کاسته شود و یک زنجیره سالمی از تولید تا عرضه نهایی شکل بگیرد.
در همین راستا با جواد محمدی مسؤول قرارگاه یکپارچه نظارت و بازرسی بازار اصفهان گفتوگو کردهایم که مشروح آن در ادامه آمده است:
هدف از تشکیل قرارگاه یکپارچه نظارت و بازرسی بازار اصفهان چه بوده است؟
رصد روزانه بازار از صبح تا شب با هدف بررسی کمبود یا فراوانی کالا به همراه کاهش یا افزایش قیمت آنها از جمله اقداماتی است که در قرارگاه انجام میشود و هرهفته دلایل و علتهای این موضوعات مطرح میشود و آنهایی که در استان باید مشکل آن حل بشود در کارگروه با پیگیری مسؤولان انجام خواهد شد، به خصوص در زمینه کمبود بازار تلاش کردهایم تا هرمشکلی برای تولید و عرضه وجود دارد برطرف بشود و به همین دلیل شاهد بودیم حتی در اوج جنگ هیچ کمبودی را در بازار مشاهده نکردیم و شخص استاندار در برخی موارد از وزرا برای تأمین کالا موضوعات را برای نداشتن کمبود در بازار پیگیری میکرد، قرارگاه در حقیقت چشم تنظیم بازار استان و مسؤولان ارشد استان اصفهان در تنظیم بازار است.
یکی از علتهای شکل گیری قرارگاه یکپارچه نظارت و بازرسی بازار اصفهان جلوگیری از موازی کاری بوده است، به این صورت که در یک روز ممکن بود از چند نهاد مختلف بازرسی از یک واحد صنفی صورت بگیرد و این بار روانی و فکری منفی برای متصدی واحد صنفی داشت یا گاهی یک منطقه مغفول میماند و هر دستگاهی خیال میکرد بازرسی توسط یک دستگاه دیگر انجام شده است. گاهی یک دستگاه امکانات و اختیارات داشت اما با کمبود نیرو مواجه بود یا یک دستگاه نیرو داشت اما در زمینه امکانات مشکل داشت و مسائل مختلفی از این دست نیز وجود داشت، تشکیل قرارگاه موجب شکل گیری یک همپوشانی میان دستگاههای مختلف برای بازرسی و نظارت شده است.
تجزیه و تحلیل بازار منجر به کاهش قیمتها شده است
اتفاق دیگری که رخ داده این است که ما در زمینه کالاها به ویژه کالاهای اساسی چیزی به نام تجزیه و تحلیل بازار نداشتیم، اکنون ما تک تک کالاها را تجزیه و تحلیل کرده و قیمت را احصا میکنیم و نظارت ما بر بازار مبتنی بر این تجزیه و تحلیل و احصای قیمتها است، یعنی نظارتها هدفمند و مستند شده و زمانی که یک پرونده به تعزیرات ارجاع داده میشود تجزیه و تحلیل بازار هم به آن زمینه میشود و قاضی پرونده هم راحتتر با اتکا به این مستندات میتواند حکم صادر کند و قبلا این رویکرد وجود نداشته است.
این تجزیه و تحلیل بازار آثار بسیار مثبتی بر بازار داشته است، به عنوان مثال همکاران ما ده مرغداری را بررسی کردند، همه مستندات را بررسی کردند، هزینهها همگی با دقت محاسبه شد و در نهایت قیمت یک کیلو مرغ زنده با سود قانونی محاسبه شد، پس از آن 4 کشتارگاه بررسی شد، کار کشتارگاهها شبانه است و شخصا در یکی از کشتارگاهها از ساعت 20 تا 4 بامداد حضور داشتم و فرایند اقدامات را انجام دادیم و تجزیه و تحلیل قیمتها به صورت مستند و واقعی استخراج شد. در گذشته اما شاهد این موضوع نبودیم بلکه اتحادیه بنابر بررسیهای سطحی و حتی گاهی خود اظهاری قیمتها را استخراج میکرد، اما اکنون با فرایند تجزیه و تحلیل دقیق توانستیم به صورت مؤثر و چشمگیر قیمت مرغ را کاهش بدهیم و الان یک فایل اکسل در اختیار داریم که کافی است هزینهها و قیمتها را تغییر بدهیم تا خروجی قیمت مرغ را داشته باشیم.
همین کار را در زمینه گوشت قرمز با بررسی 4 کشتارگاه اصلی اصفهان انجام دادیم و جلسهای با تمام اصناف مرتبط برگزار کردیم و مطالب و مستندات آنها را احصا کردیم، حتی هزینه سلاخی کشتار را هم کاهش دادیم و در نهایت با بررسی همه جوانب موضوع و با اتکا به مستندات به قیمت نهایی گوشت قرمز در بازار رسیدیم که همین موضوع نیز به بازار ثبات بخشید و در نهایت هرکیلو گوشت قرمز 110 هزار تومان کاهش قیمت پیدا کرد.
در حوزه مصالح ساختمانی از جمله لوله و اتصالات نیز این تجزیه و تحلیل انجام شد و قیمتها مورد بررسی قرار گرفت، در نهایت با توجه به مستنداتی که داشتیم و رصدی که بر بازار انجام شده بود به این نتیجه رسیدیم که باید به سراغ عرضه در سطح بازار برویم، ما دو اتحادیه داریم، یکی اتحادیه مصالح ساختمانی و دیگری اتحادیه تجهیزات بهداشتی ساختمانی نظیر لوله و اتصالات، همکاران ما طی مانوری به سراغ واحدهای صنفی این اتحادیه رفتند و از 55 واحد صنفی در سطح عرضه بررسی شدند که 20 واحد متخلف شناسایی و جریمه شدند و بعد از لوله و اتصالات به سراغ واحدهای صنفی حوزه مصالح رفتیم نظیر شن و ماسه و گچ که بررسی آنها تمام شده و باید در کارگروه تنظیم بازار مصوبه قیمتها را دریافت کنیم. اکنون درحال بررسی قیمت سیمان هستیم و سراغ کارخانههای سیمان استان رفتهایم و مشغول بررسی وضعیت قیمتها هستیم.
افزایش کشفیات احتکار و قاچاق با همکاری مشترک پلیس امنیت اقتصادی و قرارگاه نظارت و بازرسی بازار
از حوزههای مهم دیگری که به سراغ آنها برای بررسی قیمت رفتهایم نان است، نانواییها دو دسته هستند، دستهای که گروه کالایی یک هستند و قیمت نان آنها توسط دولت مشخص شده و دستهای که گروه کالایی دو هستند و ما اجازه نرخ گذاری برای آنها نداریم اما به دلیل اینکه بیانضباطی در قیمتهای این دسته وجود داشت ما به سراغ تجزیه و تحلیل قیمتها آنها رفتیم و در نهایت قیمت را ابلاغ نکردیم اما اعلام کردیم بنابر تجزیه و تحلیلی که داشتیم و مستنداتی که موجود است بالاترین قیمت را احصا کردهایم و بالاتر از این قیمت اگر فروش نان صورت بگیرد مطابق قانون برخورد خواهد شد و اکنون نیز برخورد با واحدهای صنفی نانوایی متخلف در حال انجام است. در صنف نانوایی دو تخلف عمده وجود دارد، یکی کم فروشی و دیگری گران فروشی است.
بازرسی مشترک با پلیس امنیت اقتصادی از دیگر اقداماتی است که در قرارگاه یکپارچه نظارت و بازرسی بازار اصفهان در حال انجام است، کشفیات احتکار و قاچاق بهشدت افزایش پیدا کرده که حاصل تعامل و تمرکز مجموعهها است و نظارتی که بر انبارهای شرکتهای بزرگ نظیر شرکتهای فولاد و پتروشیمی انجام میشود بسیار افزایش پیدا کرده است. سامانه جامع انبارها و سامانه جامع تجارت از سامانههایی هستند که دستورالعمل مشخص دارند که تمام صنایع و شرکتهایی که مشغول فعالیت هستند باید انبارهای خود را در سامانه انبارها و جامع تجارت ثبت کرده و تمام ورود و خروجها نیز ثبت بشود، خیلی از شرکتها انبار خود را ثبت سامانه نکرده بودند یا اگر ثبت کرده بودند ورود و خروج آنها ثبت نمیشد و حتی بعضی خروج خارج از شبکه داشتند و مواد اولیهای که وارد شرکت شده بود و ثبت نشده بود و تولید هم وجود نداشت و مشخص بود که مواد اولیه به بازار سیاه وارد شده بود و با این تخلفات هم به شدت برخورد میشود و شرکتهایی هم که به هر دلیل موفق به ثبت انبار و ورود خروج آن نشده بودند با آموزشهای ارائه شده توسط همکاران ما موفق به ثبت شدند.
برای شناسایی و معرفی واحدهای صنفی منصف هم اقدامی شده است؟
انتخاب متصدیان نمونه از اقداماتی بود که با حمایت ویژه استاندار اصفهان انجام شد، یعنی در کنار کار سلبی کار ایجابی هم انجام دادیم، هر هفته حداقل یک واحد صنفی انتخاب میشود و تقدیرنامه از طرف قرارگاه دریافت میکند و نام این واحد صنفی را هم رسانهای میکنیم و در فضای مجازی این واحد معرفی میشود ضمن اینکه با همکاری صداوسیما این واحد صنفی نمونه طی مصاحبهای معرفی میشود. در اصل ما یک پویش در بحث انصاف برای کسبه فعال کردهایم و مشغول آن هستیم.
در حوزه میوه و ترهبار که تخلفات و مشکلات زیادی دارند چه اقداماتی صورت گرفته است؟
پیش از این در بازرسی اصناف از میدان به بعد مورد بررسی قرار میگرفت که مربوط به سطح عرضه میشد، اما پس از تشکیل قرارگاه از مزرعه تا سفره مورد بررسی قرار گرفت، وقتی از مزرعه تا سفره مورد بررسی قرار گرفت شاهد بودیم که تولید کننده میوه هزینههای مختلفی داشته تا به میدان میوه و ترهبار رسیده است و با توجه به این هزینهها که یکی از آنها سبد میوهای است که خریداری کرده قیمت مشخصی را برای فروش به میدان میوه و ترهبار دارد.
زمانی که میوه از مزرعه به میدان میوه و ترهبار میرسد وزن سبدها محاسبه میشود از کل وزن بار کم خواهد شد و کشاورز پول میوه منهای سبدها را دریافت میکند، اما فروشنده در میدان میوه و ترهبار همراه با باری که به مغازهدار و خرده فروش میفروشد سبد را هم وزن میکند، یعنی به عنوان مثال سبد 200 گرمی که وزن آن را از وزن میوههایی که خریداری کرده کسر گردیده را با قیمت میوهای که به خرده فروش میفروشد محاسبه کرده و میفروشد در صورتی که اصلا قیمت این سبد را نباید محاسبه کند.
یکی دیگر از دلایل افزایش قیمت میوه در بازار اصفهان پشت فاکتوری بود، یعنی اینکه قیمت مشخصی برای میوه در فاکتور ثبت میشد و محاسبه میگردید اما موقع تسویه حساب باید خریدار یک مبلغ بیشتری را برای دریافت میوه پرداخت میکرد، این پرداخت در یک کارتخوان دیگر هم انجام میشد و طبیعتا در فاکتور این پرداخت اضافه ثبت نمیشد اما چون مغازهدار و خرده فروش این مبلغ را پرداخت کرده بود باعث افزایش قیمت میوه در هنگام خرید توسط مصرف کننده میشد.
سومین موضوع که با آن در میدان میوه اصفهان مواجه هستیم موضوع انعام اجباری است، در گذشته انعام برای زحمات کارگران پرداخت میشد اما اجباری نبود، ولی اکنون شاهد هستیم که برخی کارگران برای جابجایی باری که به مغازهدار فروخته شده است نرخ تعیین میکند و در حقیقت انعام دارای نرخ شده است، درحالی که بنابر مصوبه هیأت وزیران تخلیه بار و بارگیری توسط غرفهدار در میدان میوه و ترهبار به صورت رایگان باید انجام بشود.
ولی چون غرفهدار حقوق مکفی به کارگر نمیدهد کارگر مجبور است از طریق روشهای مختلف کسب درآمد کند و به سمت انعام اجباری برود. این شرایط کار را به جایی رسانده که خرده فروش به غرفه مراجعه میکند و کل باری که روی یک خودرو قرار دارد را خریداری میکند تا هزینه انعام اجباری برای بار زدن نداشته باشد، اما بازهم شاهد بودیم برخی کارگران غرفهها مانع حرکت خودروی حامل بار میوه به سمت مغازه میشدند برای اینکه انعام اجباری میخواستند!
چهارمین تخلفی که در میدان میوه و ترهبار وجود دارد و منجر به افزایش قیمتها میشود، وجود دلال است، دلالها در قسمتهای مختلف غرفهها مستقر هستند و حتی برخی در مشاعات میدان مستقر شده و مشغول خرید و فروش هستند، کمترین اجارهای که به غرفهها میدهند ماهی 60 میلیون تومان است و حتی بعضا تا ماهی 100 میلیون هم دریافتی از دلالها دارند.
دلالها از عوامل افزایش قیمت میوه و تره بار هستند
دلالها چون پروانه کسب ندارد، باغدار و کشاورز به او به صورت مستقیم بار نمیفروشد، چرا که اگر به مشکلاتی نظیر دریافت پول از خریدار برخورد کردند امکان پیگیری ندارند، به همین دلیل باغدار و کشاورز ترجیح میدهند محصول خود را به غرفهداران بفروشند و با آنها معامله کنند. بار مستقیم برای غرفهدار میآید و غرفهدار صبر نمیکند تا ظهر که تمام بار را بفروشد و تازه با مشکلاتی مثل فروش نسیه و عدم وصول مطالبات نیز در این شرایط مواجه هستند، به همین دلیل غرفهدار ترجیح میدهد با دلالها معامله کند، حدود 7 درصد روی باری که به دلال میفروشد سود میکند، دلال هم به یک دلال دیگر با 3 تا 10 درصد سود میفروشد، دلال دوم به دلال سوم با همین 3 تا 10 درصد سود بار خود را میفروشد و دلال سوم هم با مقداری سود به مغازهدار محصول را میفروشد و طبق قانون مغازهدار با 25 درصد سود به مصرف کننده میفروشد، یعنی بین 12 تا 40 درصد قیمت میوه بین دلالها تغییر میکند.
یکی از مسائل مهم در میدان میوه و ترهبار ساعت کار است، دلالها قبل از ساعت کار میدان سراغ خودروهایی که بار آورده بودند و قبل از ساعت کار وارد میدان شده بودند میرفتند و بارهای مرغوب و لوکس را جدا میکردند و میخریدند، ما اکنون با همکاری سازمان میادین موضوع ساعت کار و عدم ورود پیش از ساعت مقرر را با جدیت دنبال کردهایم. تعزیرات نیز تعدادی از غرفههایی که زودتر از زمان مشخص شده برای ساعت کار مشغول به فعالیت بودند و به دلال بار میفروختند را جریمه و پلمب کرد و برخورد قاطعانهای در این زمینه صورت گرفت و ما یکی یکی مشکلات را پیگیری کرده و برخورد میکنیم.
این چهار اشکال عمده را در کنار دیگر مشکلاتی که هست محکم ایستادهایم تا برطرف کنیم، دفتری برای تعزیرات حکومتی از طرف سازمان میادین اختصاص پیدا کرده و تعزیرات در آن مستقر شده، با همکاران ما که از قدیم در میدان مستقر بودند بازرسی مشترک میروند و مسائلی که مطرح شد را بررسی و به این موضوعات ورود کردهاند، استاندار، مجموعههای امنیتی و قضایی و همه اعضای حاضر در کارگروه تنظیم بازار حمایت بسیار زیادی از ما در رسیدگی به وضعیت میدان میوه و ترهبار دارند.
پایگاه خبری جریان/جریان آنلاین (/)