اقتصاددان و مدرس دانشگاه: دولت ارز را مانند کالا تصور می‌کند/ترامپ با توییت مشغول مدیریت بازار است و مسؤولان ما بازار را رها کرده‌اند/نفوذ در تصمیم‌سازی اقتصادی در دولت و مجلس

نویسنده: مهدی امامقلی | انتشار : 1405/02/09 21:08:02
اقتصاددان و مدرس دانشگاه: دولت ارز را مانند کالا تصور می‌کند/ترامپ با توییت مشغول مدیریت بازار است و مسؤولان ما بازار را رها کرده‌اند/نفوذ در تصمیم‌سازی اقتصادی در دولت و مجلس

جریان آنلاین | (/) موضوع قیمت ارز و طلا مسأله‌ای است که مستقیما بر معیشت و اقتصاد خانوار اثرگذار بوده و همواره با تلاطمات مختلف و افزایش نرخ ارز شاهد مشکلات گسترده اقتصادی و معیشتی در کشور بوده‌ایم، در طول سال‌های متمادی نیز شاهد بوده‌ایم جز در مقطعی از دولت شهید رئیسی و سال نخست دولت حسن روحانی دیگر هیچکس توان مقابله با غول دلار و افزایش قیمت آن را نداشته و همواره فشار اقتصادی ناشی از افزایش قیمت ارز زندگی مردم را درنوردیده و سفره جامعه را کوچک کرده است.

این روزها نیز علی‌رغم اینکه در شرایط آتش‌بس قرار داریم و قیمت نفت و میزان فروش نفت کشور به خوبی افزایش پیدا کرده اما دلار ساعت به ساعت در حال رکوردشکنی است و قیمت نجومی ارز و طلا رسما زندگی و معیشت جامعه را فلج کرده، این درحالی است که نه دولت برنامه و واکنشی در این زمینه دارد و نه مجلس از حالت تعطیلی خارج شده تا حداقل به صورت روحی و روانی نیز که شده به مردم امیدی برای بهبود بدهد.

در همین راستا با حجت‌الاسلام سید محمد کاظم رجایی، اقتصاددان و استاد اقتصاد مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی و نویسنده کتاب «اقتصاد خرد» گفت‌وگویی داشته‌ایم که مشروح این گفت‌وگو در ادامه آمده است:

شاهد رکوردشکنی چندباره قیمت دلار هستیم، به نظر شما علت این رکوردشکنی و افزایش شدید قیمت چیست و چرا یکباره شاهد رشد قیمت هستیم؟

علت این وضعیت رهاسازی قیمت دلار است، متأسفانه در ذهن مسؤولان ما این تفکر شکل گرفته که دلار بازار است و مثل نخود و لوبیا باید توسط مکانسیم بازار قیمت آن تعیین بشود. ما دلار آزاد نداریم دلار آزاد یعنی قاچاق ارز اصلا در علم اقتصاد معنا ندارد دلار آزاد، آقایان باید قیمت دلار را کنترل کنند و مهار کنند، اگر این قیمت دلار و ارز را رها کنیم در بازاری که دوطرفه است نباید شاهد رها سازی قیمت باشیم بلکه باید تعیین قیمت بشود و یک نرخ میخکوب قطعی قیمت اعلام بشود و حداقل یک دهه ثابت بماند و هدایت کند جامعه را و قدرت پول ملی را که رهبر شهید به آن تأکید داشت را حفظ کنند.

کل تفکر دولت در حوزه اقتصاد رها سازی قیمت است، حتی اقتصاد سرمایه‌داری هم این را نمی‌پذیرد، من 35 سال است اقتصاد تدریس می‌کنم، اقتصاد سرمایه‌داری هم نمی‌پذیرد که دلار را مانند کالا در نظر بگیریم و قیمت آن را رها سازی کنیم، الآن ما تبدیل به یک قدرت شدیم و باید به دنبال دلار زدایی باشیم اما همه این مشکلات ناشی از سیاست‌های غلط دولت در حوزه اقتصاد و بازار ارز است.

رئیس جمهور آمریکا لحظه به لحظه برای حفظ و مدیریت بازار توییت می‌زند، هیچ کجای دنیا هرگز شاهد چنین سبک رهاسازی قیمت‌ها نبوده‌ایم؛ اما مسؤولان ما قائل به رها کردن بازار هستند، این ایده‌های پوچ و غلط رهاسازی بازار برای مدیریت ما و فشار آوردن به ما است، مدیریت غربی دانش وارد گود در دانشگاه‌های ما شده است تا امروز شاهد تصمیمات غلط توسط تحصیلکردان همین دانش غربی باشیم، من 35 سال این مسائل را در مقاطع مختلف تحصیلی تدریس کرده‌ام و همان ایده‌های غربی هم چنین رها سازی را تجویز نمی‌کند.

دلار به نوعی ابزار دشمن در جنگ اقتصادی است، آیا این منطقی است که ما برای سلاح دشمن در کشور خودمان بازار درست کنیم؟

باید این سؤال را از مسؤولانی که دلار را به‌عنوان یک کالا می‌بینند و قیمت آن را رها کرده‌اند پرسید، این مسؤولان معتقد هستند ما تعیین قیمت برای هیچ چیزی نباید انجام بدهیم، وقتی که خودرو در انحصار دو شرکت است رها سازی قیمت آن معنا ندارد، اگر خوشبینانه به موضوع مشکلات اقتصادی نگاه کنیم همه اینها حاصل بی‌تدبیری مسؤولان است.

این رها کردن بازار و تولید یک خیانت سنگین است و هیچ کنترلی روی بازار نیست و مردم هم در خیابان مشغول دفاع از کشور هستند و مسؤولان هم از این فرصت استفاده کردند و هیچ ظلمی بالاتر از این نیست که مردم ولایی که در معیت رهبر و ولایت به میدان آمده‌اند و خطرها را به جان خریده‌اند و بار مالی دولت را با دفاع از خیابان‌ها به‌شدت پایین آورده‌اند، این‌گونه با مشکلات معیشتی و اقتصادی مواجه بشوند و دولت بازار را رها کند تا هرچیزی خودش قیمت خودش را پیدا کند.

اکنون دو ماه است که مجلس شورای اسلامی تعطیل است و مشخصا اقدامی در خصوص مشکلات اقتصادی و معیشتی نیز از سوی مجلس انجام نمی‌شود، به نظر شما این تعطیلی مجلس هم نقشی در آشفتگی اقتصاد کشور داشته است؟ 

جا داشت حداقل مجلس جلسات خود را مجازی برگزار می‌کرد و اقدامی در خصوص مشکلات و مسائل کشور انجام می‌داد، اما متأسفانه مجموعه تصمیم سازی که در بانک مرکزی ما و وزارت اقتصاد رخنه کرده همان نفوذ و حضور را در مرکز پژوهش‌های مجلس نیز دارد و برای ریاست مجلس هم همان تجویزهایی که برای وزارت اقتصاد و بانک مرکزی دارد را به کار می‌برد.

ما در شوک‌های ارزی دیدیم که آقای قالیباف ریاست محترم مجلس با دولت همراهی کرد و هرمقدار هشدار دادیم کسی به این موضوع توجهی نکرد، مجلس در شوک‌های ارزی کوتاهی کرد که زمینه اغتشاشات را فراهم کرد و اغتشاشات زمینه حمله دشمن به ما را فراهم کرد و اگر اکنون دقت کنیم نتیجه این تفکرات این است که زمینه برای خروج مردم از عرصه همراهی و معیت با ولی امر مسلمین و حتی همراه شدن بخشی از جامعه با دشمن فراهم می‌آید، این فشارهای سنگین اقتصادی تا یک حدی از سوی مردم تحمل خواهد شد.

شاهد افزایش روزانه و سریع قیمت‌ها در همه عرصه‌ها هستیم، علت آن رها سازی قیمت‌ها است. متأسفانه در اوج قدرت برخی مسؤولان پالس ضعف به دشمن دادند و صحبت از فروپاشی اقتصادی به میان آمد، دشمن وقتی پالس ضعف را می‌بیند به سراغ محاصره اقتصادی می‌رود و در ادامه شاهد هستیم که قیمت‌ها ناگهان در داخل کشور افزایش پیدا می‌کند و به بهانه تنظیم‌گری با مکانیسم بازار همه چیز رها می‌شود.

کدام اقتصاددان اقتصاد سرمایه‌داری چنین نظریاتی داده است؟ برمبنای چه دیدگاهی در مقام تئوریک مسؤولان و تصمیم گیران اقتصادی ما مشغول رها سازی بازار هستند؟ تحصیلکردان اقتصاد غربی که کتاب مقدسشان هندرسون و کوانت است به نشان بدهند آیا در همان کتاب چنین سیاست‌های مطرح شده است؟ انحصار دو طرفه در کجای علم اقتصاد توصیه به رها سازی قیمت شده است.

نقش مردم در حاضر در میادین و در خیابان‌ها در مواجهه با شرایط کنونی در جنگ اقتصادی چیست؟

مردم باید در میدان‌ها و خیابان‌ها مطالبه پاسخگویی نسبت به شرایط کنونی را از سوی مسؤولان داشته باشند، این مردم مبعوث شده‌اند نباید دست از این مطالبه‌گری بردارند و باید جریان نفوذ در حوزه اقتصاد در کشور را شناسایی کرده و آنها را به محاکمه در خیابان بکشند.

برخی افراد نفوذی در حوزه اقتصاد مانند میزی برای آمریکا و وزارت خزانه‌داری آمریکا علیه کشور ما عمل می‌کنند و مشغول ضربه زدن به معیشت مردم و اقتصاد کشور هستند، باید با این جریان که مشغول تحریم مردم از داخل و فشار آوردن بر مردم است توسط مردم در میدان مقابله بشود، مردم در خیابان‌ها باید وارد گود مبارزه با عاملان خزانه‌داری آمریکا در کشور در حوزه اقتصاد و معیشت بشوند.

هیچ عاملی مهمتر از تورم فاحشی که برخی در کشور تولید می‌کنند برای از بین بردن اقتصاد و له کردن مردم نیست، مجلس متأسفانه به دلیل تصمیم سازی غلط سه شوک سنگین را به کشور وارد کرد و این شوک درمانی را قانونی کرد و باید مردم مطالبه‌گری کنند تا در عین حفظ وحدت و انسجام ملی دیگر چنین شوک درمانی‌ها و اقدامات ضداقتصادی صورت نگیرد و رها سازی بازار تبدیل به تدبیر برای حل مشکلات اقتصادی در جامعه بشود.

پایگاه خبری جریان/جریان آنلاین (/)